“Deha” Filminin Üstün / Özel Yetenekli Öğrenciler ve Eğitim Açısından İncelemesi

0

Yayın Yılı: 2017

Yönetmen: Marc Webb

Oyuncular: Chris Evans,  Mckenna Grace,  Lindsay Duncan,  Jenny Slate,  Octavia Spencer

Özet: Florida’da yaşayan Frank Adler (Chris Evans), 7 yaşındaki yeğeni Mary (Mckenna Grace) ile birlikte yaşar. Mary’nin küçük yaşına rağmen matematiğe inanılmaz bir yeteneği vardır ve normal şartlarda özel bir okula gitmesi gerekirken Frank’in ısrarıyla devlet okuluna gider. Mary’nin tıpkı kendisi gibi matematiğe yetenekli annesi, Milenyum Problemlerinden Navier–Stokes problemini çözebilmek için varını yoğunu ortaya koymuş, ancak kızı 6 aylıkken intihar etmiştir ve Frank de küçük kızın normal bir çocukluk geçirmesini ister.

Günün birinde Frank’in annesi, aynı zamanda Mary’nin anneannesi olan Evelyn (Lindsay Duncan) çıkagelir. Küçük kızın üstün zekâsından haberdar olan kadın, çocuğun velayetini alarak onu seviyesine uygun bir okula gönderme konusunda ısrarcı olur. Frank, Mary’nin özel bir okula gitmesini kabullenir, ancak o okulda annesinin gözetimi altında olduğunu öğrenince, kızı tekrar yanına alabilmek adına ev sahibesi Roberta (Octavia Spencer) ve öğretmeni Bonnie (Jenny Slate) ile elinden gelen her şeyi yapmaya karar verir. Filmin fragmanı için:

*Mary, öğrenmeye aç, etrafındaki olaylara aşırı dikkatli ve meraklıdır…

Üstün yetenekli çocuklar çok soru sorarlar ve tatmin olmaları zordur. Filmin bir sahnesinde babasıyla Mary arasında geçen bir diyalog şöyle:

  • Mary: Sence tanrı var mı?
  • Baba: Bilmiyorum.
  • Mary: Ama Roberta (ev sahibi, komşuları) biliyor.
  • Baba: Hayır Roberta inanıyor. İnancının olması harika ama inanç his ve düşünceye dayalı, bildiğine değil.
  • Mary: Peki ya İsa?
  • Baba: O adamı severim.
  • Mary: Peki O tanrı mı?
  • Baba: Bilmiyorum Bir fikrim var ama o benim fikrim, yanlış da olabilir. Aklını karıştırmak istemem. Kafanı kullan.

Bu sahneden de anlaşılacağı üzere üstün yetenekli çocuklar sınırsız soru sormaya bayılırlar ve ancak onların dilinden mantıklı cevaplar verildikçe tatmin olurlar. Üstün körü verilen geçiştirici cevaplar onları mutsuz eder. Babasının (aslında dayısı) onu yönlendirici olmayan düşünmeye zorlayan cevapları oldukça yerindedir.

*Mary akranlarıyla iletişim kurmakta sıkıntılar yaşar…

Üstün yetenekli çocuklar diğer alanlarda olduğu gibi sosyal iletişimde de akranlarıyla anlaşmada, onlara göre daha olgun ve farklı düşündükleri için sıkıntı yaşarlar. Genelde kendilerinden büyük, olgun inşalarla sohbet ederler ve yaşıtlarında bu seviyeyi bulamadıklarında kendilerini çekerler.

Filmde de Mary, yaşıtlarından oluşan devlet okuluna gitmek istemez, gittiğinde ise birçok sahnede gördüğümüz üzere onlarla iletişim kuramaz, bazı diyaloglarda arkadaşlarına ters cevaplar verir. Yine komşuları olan Roberto ile gayet iyi bir diyaloğu ve benzer bir eğlence anlayışı olduğu görülür.

*Mary, olağanüstü planlama, dikkat ve problem çözme kabiliyetine sahiptir…

Üstün yetenekli çocuklar, üst bilişsel yetenekleri gelişmiş, olaylara farklı çözüm yolları bulabilen, risk alan bireylerdir.

Mary sınıfta matematik dersinde sıkıldığı ve karalama yaptığı sırada öğretmeni onu yakalayarak “1+1” , “2+2” gibi sorular sorar. Mary isteksizce cevaplar verir. Öğretmen onu zorlamak ister ve gittikçe zorlaşan sorularına devam eder. Hepsini bilince de öğretmeni hırsla 3 basamaklı ağır bir çarpma işlemi sorar. Mary cevabı vermekle kalmaz, sonucun karekökünü bile söyler. Öğretmen hesap makinesinde deneyerek cevabı doğrular ve şaşkına döner.

Yine bir sahnede Mary, üniversitedeki matematik profesörünün tahtaya yazdığı soruda hata olduğunu anlar ve söylemez. Çözemediği söylenince de, “Hata vardı ama söylemedim, çünkü büyüklerin hataları söylenmez,” diyerek etik değerlerle davrandığını gösterir.

Filmin bir sahnesinde babasıyla yaptığı bir sohbette, “Almanya Euro’yu bıraksa bile dünya çapında bir kriz olabilir,” diyerek toplumsal olaylar karşısında duyarlı ve yaratıcı düşünebildiğini gösterir izleyicilere…

*Mary çevresindeki olaylara ve canlılara karşı hassas ve duyarlıdır…

Üstün zekalı ve yetenekli bireylerin yaşıtları (yaşı gereği) benmerkezci ve ikinci kişilere kadar duyarsız olsa da, üstün yetenekli çocuklar daha duygusal, çevrelerindeki olaylara karşı daha duyarlı, adalet duyguları gelişmiş ve merhametli olabilirler.

Filmde Mary’nin, evinde beslediği kediyle olan duygusal bağı, onu sahiplenişi ve koruyuşu, hayvan barınağından çıkartması ve okuldaki göster-anlat etkinliğinde onu sunması hayvan sevgisinin yüksek oluşunun bir göstergesi.

Bir başka sahnede okul servisine elinde kartondan projesiyle binen bir arkadaşına, başka bir arkadaşı ayak koyarak düşürür. Yere düşen arkadaşının emek verdiği projesi hasar görür. Buna rağmen düşüren çocuk ve diğer arkadaşları düşen çocuğa güler ve alay ederler.

Mary bir anda, “Neye gülüyorsunuz?” diye bağırarak, elindeki kitabı arkadaşını düşüren çocuğun kafasında patlatır. Okul müdürünün babasını ikna etmesiyle, yaptığının yanlış olduğunu anlar ve sınıfın önünde vurduğu arkadaşından özür diler. Ama yine de dayanamaz ve özür diledikten sonra düşen ve projesi bozulan arkadaşını bütün sınıfa alkışlattırır. “En iyi proje aslında onundu ve o bu alkışı hak etti,” diyerek toplumsal konularda adalet ve haksızlık gibi temalardaki hassasiyetini gösterir.

 

http://www.egitimpedia.com  07.11.2017

Yazıyı Paylaşın:

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here